Category: विज्ञान प्रविधि

काठमाडौं । शनिबार देशका अधिकांश स्थानमा ठूलो वर्षाको सम्भावना रहेको छ । धेरैजसो ठाउँमा पानी पर्ने सम्भावना रहेकाले सचेत रहने मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले आह्वान गरेको छ । प्रदेश१, प्रदेश २ र काठमाडौं उपत्यकासहित वाग्मती प्रदेशमा सामान्यदेखि मध्यम खालको पानी परिरहेको छ । काठमाडौंमा भने भिषण वर्षा जारी छ । दिउँसोपछि देशका धेरै जसो ठाउँमा पानी पर्ने सम्भावना रहेको महाशाखाको भनाई छ । दिउँसो र राति प्रदेश १, प्रदेश २, वाग्मती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका केही ठाउँमा मेघगर्जन र चट्याङ्गसहित ठूलो पानी पर्ने सम्भावना छ । आगामी तीन दिनसम्म नै देशका सबैजसो ठाउँमा पानी पर्ने र केही ठाउँमा ठूलो पानी समेत पर्ने सम्भावना रहेको बताइएको छ ।

पहाडी भू–भागमा पहिरो तथा नदीमा पानीको बहाव बढ्ने भएकाले बाढीको जोखिम हुने भन्दै सचेत रहन मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ । झापाको चन्द्रगढी विमानस्थल आसपासमा धेरै पानी परेको र थप पानी पर्ने सम्भावना रहेको छ । चन्द्रगढी विमानस्थलमा रहेको वर्षामापन केन्द्रको विवरण अनुसार पछिल्लो १२ घण्टामा झण्डै एक सय ५२ मिलीमिटर पानी परिसकेको छ । अझै पानी पर्ने सम्भावना रहेको शाखाको विवरणमा उल्लेख छ ।

काठमाडौं । नेपालमा आजबाट लगातार तीन दिन वर्षा हुने भएको छ । मनसुनी वायुको प्रभावले आगामी तीन दिन देशका विभिन्न भागमा हल्कादेखि मध्यम वर्षाको सम्भावना रहेको छ । मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले आज सूचना जारी गरि यसबारे जानकारी गराएको हो । नेपालको दक्षिण भूभाग नजिक मनसुनी न्यून चापीय रेखा रहेको प्रभावले पानी पारेको हो ।

यसको प्रभावले आज देशका अधिकांश भूभागमा सामान्य बदली रही प्रदेश १, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका थोरै स्थानमा हल्कादेखि मध्यम वर्षा जारी छ । पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार आगामी २४ घन्टामा प्रदेश नं १ र बागमती प्रदेशका एक-दुई स्थानमा मेघगर्जन, चट्टयाङ्गसहित भारी वर्षाको सम्भावना छ ।

ती प्रदेशको पहाडी भू भागमा पहिरो तथा गेग्रान बहावको जोखिम रहेको छ । नदीनाला तथा खहरे खोलामा पानीको सतह बढ्न सक्ने तथा यातायात क्षेत्र प्रभावित हुन सक्ने भएकोले चेतावनी महाशाखाले दिएको छ ।

काठमाडौं । काठमाडौं–तराई–मधेश द्रुतमार्ग अन्तर्गत प्याकेज नम्बर २ धेद्रे–लेनडाँडा सुरुङमार्ग निर्माणको ठेक्का प्राप्त गरेको चिनियाँ पोली च्याङ्दा इञ्जिनियरिङ कम्पनी लिमिटेडका प्राविधिक नेपाल आएका छन् । कोरोना महामारीका बीच प्राविधिक नेपाल आउन पाएका थिएनन् । राससका अनुसार परियोजना प्रबन्धकसहितको टोली काठमाडौँ आएको हो ।

यो परियोजना निर्माणको जिम्मा नेपाली सेनाले व्यवस्थापन गरिरहेको छ । नेपाली सेनाको समन्वयमा ग्वाञ्जाओबाट चार्टर्ड उडानद्वारा सो कम्पनीको विशेषज्ञ टोली बुधबार काठमाडौँ आएको बताइएको छ । सुरुङ डिजाइनको मुख्य कामका लागि आएको टोलीमा कम्पनी परियोजना प्रबन्धक तथा सुरुङ, पुल र सडक इञ्जिनीयर सहितको १४ सदस्यीय विज्ञ समूह संलग्न रहेको नेपाली सेनाका प्रवक्ता सन्तोषबल्लभ पौडेललाई उदृत गर्दै राससले लेखेको छ ।

मकवानपुरस्थित धेद्रे–लेनडाँडा सुरुङमार्ग रु २८ अर्ब ५३ करोड लागतमा निर्माण गर्न पोली च्याङ्दासँग गत वैशाख ३१ मा सम्झौता भएको हो । टोलीले कार्यालय स्थापना गरी डिजाइनको कामलाई तीव्रता दिने छ। सम्झौता भएको छ महिनाभित्र डिजाइनको काम पूरा गर्ने लक्ष्य छ ।

डिजाइन तयार भएको तीन वर्षभित्र सुरुङ निर्माणको काम सम्पन्न गर्नुपर्ने सम्झौतामा उल्लेख छ। सेनाले द्रुतमार्गको प्याकेज नम्बर १ चाइना स्टेट कन्स्ट्रक्सन इञ्जिनीयरिङ कर्पोरेशन लिमिटेड र प्याकेज नम्बर २ का लागि पोली च्याङ्दा इञ्जिनीयरिङ कम्पनी लिमिटेडसँग ठेक्का सम्झौता गरेको थियो।

काठमाडौं । नेपालमा पछिल्लो २४ घण्टामा कुल २४०१ जनामा कोरोना भाइरसको संक्रमण देखिएको छ । यो अवधिमा कुल ११ हजार ६ सय ९६ वटा परीक्षण भएको थियो । अब नेपालमा कुल संक्रमितको संख्या ६ लाख १९ हजार ६ सय ३५ पुगेको छ । पछिल्लो २४ घण्टामा नेपालमा ३६६० जनाले कोरोनालाई जित्न सफल भएका छन् । यससँगै कोरोनालाई जित्नेको संख्या ५ लाख ५३ हजार ३ सय ४२ रहेको छ । नेपालमा निको हुनेको दर ८९.३ प्रतिशत रहेको पाइएको छ ।
्र

काठमाडौं । नेपालमा शनिबार समेत देशभर ठूलो वर्षा जारी रहने छ । अहिले मनसुन सक्रिय भएको छ । जसको प्रभावले देशभर वर्षा भइरहेको हो । मौसम पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार तीन वटा प्रदेशमा ठूलो वर्षाको सम्भावना छ । देशभर आंशिकदेखि सामान्य बदली रहने छ । प्रदेश १ र सुदूरपश्चिम प्रदेश, लगायत देशका पहाडी भूभागका केही स्थानहरुमा हल्का वर्षा जारी छ । शनिबार दिउँसो प्रदेश १, गण्डकी प्रदेश, लुम्बिनी प्रदेशका एक वा दुई स्थानमा मेघगर्जन चट्टयाङ्गसहित भारी वर्षा हुने छ ।

शनिबार राति प्रदेश १, गण्डकी प्रदेश, लुम्बिनी प्रदेश र वाग्मती प्रदेशका थोरै स्थानहरुमा मेघगर्जन, चट्टयाङ्गसहित भारी वर्षाको सम्भावना छ । आइतबार र सोमबार पनि विभिन्न स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना छ । उक्त प्रदेशहरुको पहाडी भूभागमा पहिरो तथा गेग्रान बहावको जोखिम हुने छ । नदीनाला तथा खहरे खोलाहरुमा पानीको सतह बढ्न सक्ने तथा यातायात क्षेत्र प्रभावित हुन सक्ने भन्दै महाशाखाले सचेत गराएको छ ।

काठमाडौं । नेपालमा मनसुन सक्रिय भएको पहिलो सातामै देशभर प्राकृतिक विपत्तीले ठूलो क्षति निम्तिएको छ । एकसातायता देशका अधिकांश भेगमा वर्षा भएको छ । यसले पहाडी भेगमा पहिरोको जोखिम बढेको छ भने तराई भेगका नदीहरुका बहाव बढेको छ । यसले एकसाथ बाढी, पहिरो र डुबान शुरु भएको छ । सिन्धुपाल्चोकमा बाढी र पहिरोमा परि कम्तिमा ७ जनाको मृत्यु भएको खबर आएको छ ।

बाजुरामा बड्डीगाड खोलाले बगाएर सोमबार एक जनाको मृत्यु भएको छ । बाजुरामै किन्नी खोलाले बगाउँदा एक जना बेपत्ता छन् । गोरखामा बाढीले एक जनालाई बगाएर वेपत्ता पारेको छ । उता, सल्यानमा समेत एक साता भित्रै खोलाले दुई जनाको ज्यान लिइसकेको छ । मनाङमा बाढी र पहिरोले वितण्डा मच्याएको छ । यहाँ पाँच सय मानिस विस्थापित भएका छन् । मनाङको चामेमा तीन सय जना र तालगाउँका दुई सय जना गरी पाँच सय स्थानीयवासी बाढीका कारण विस्थापित भएका हुन् । यहाँ राहत पुर्याउने तयारी भइरहेको छ ।

मस्र्याङ्दी नदी, घट्टेखोला र स्याफ्रुखोलामा आएको बाढीले मनाङ, मुस्ताङ रलमजुङमा क्षति गरेको हो । बाढी पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार पहाडी र हिमाली भेगमा अधिक वर्षा भएकाले ठूला नदीको बहाव बढेको छ । नारायणी नदीले खतराको चिन्ह पार गर्दा नारायणगढ र गैँडाकोटको तटीय क्षेत्रमा जोखिम बढेको छ । लुम्बिनी प्रदेशको पश्चिम राप्ती, बबई, तिनाउलगायत नदीमा बहाव बढेको छ । यसले लुम्बिनीका जिल्लाहरुमा समेत पहिरोले सडक अवरुद्ध बनाएको छ ।

पोखरा । मनसुन सक्रिय भएसँगै अहिले देशभर वर्षा भइरहेको छ । कुनै स्थानमा मध्यम र कुनै स्थानमा भारी वर्षा भइरहेको जल तथा मौसम विज्ञान पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ । अविरल वर्षापछि राजमार्गहरुमा पहिरो जाने र अवरुद्ध हुने क्रम समेत बढेको छ । सोहीक्रममा स्याङ्जाको भालुपहाडमा गएको पहिरोले सिद्धार्थ राजमार्ग अवरुद्ध बनाएको छ । शनिबार रातिदेखि आएको अविरल वर्षा र राजमार्ग फराकिलो बनाउन खनिएको सडकको कारण पहिरो गएको स्थानीयवासीको भनाई छ ।

राति २ बजे ठूलो पहिरो गएकाले राजमार्गमा चल्ने अत्यावश्यक सवारी साधन सडकमा नै अलपत्र परेका छन्। सडक खुलाउन पोखराबाट डोजर बोलाइएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय स्याङ्जाले जनाएको छ । सिद्धार्थ राजमार्गमा सिद्धबाबा पहिरो क्षेत्रबाटै जोखिम अत्यधिक रहेको छ ।

काठमाडौं । नेपालमा यो सिजनको मनसुन भित्रिएको छ । यसको प्रभावले देशका अधिकांश स्थानमा पानी परेको छ । मनसुनको सुरुवातमै पानी पर्न थालेको र यो वर्ष बढी पानी पर्ने पूर्वानुमान समेत जल तथा मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले गरेको छ । प्रदेश एक, दुई र वाग्मती प्रदेशमा भित्रिएको मनसुन यसपालि अलि छिट्टै देशभर फैलिने भएको हो ।

यस वर्षको मनसुनमा पूर्वमा प्रदेश एक र दुईको तराई क्षेत्रबाहेक धेरैजसो ठाउँमा मौसम प्रतिकूल रहने अनुमान छ । अहिले पूर्वका एक, दुई ठाउँमा पानी परिरहेको छ । आज पूर्व र मध्य क्षेत्रमा मौसम पूर्ण बद्ली तथा सुदूरपश्चिम र लुम्बिनीमा आंशिक बद्लीको अवस्था रहेकाले धेरै ठाउँमा पानी पर्ने महाशाखाले जनाएको छ ।

गण्डकी, लुम्बिनी र कर्णाली प्रदेशका थोरै ठाउँमा ठूलो पानी पर्ने भएकाले आवश्यक सतर्कता अपनाउन महाशाखाको आग्रह छ । का कारण कापूर्वी र मध्य क्षेत्रमा उत्तर पश्चिम बङ्गालको खाडी र आसपास बनेको न्यूनचापीय क्षेत्रको प्रभाव तथा पश्चिमी क्षेत्रमा पश्चिमी वायु र स्थानीय वायुको मिश्रित प्रभावका कारण वर्षा शुरु भएको महाशाखाले जनाएको छ

काठमाडौं । नेपालमा शुक्रबार साँझ वा शनिबारबाट मनसुन सक्रिय हुने भएको छ । मौसमविद्ले यो वर्ष औसतमा बढी पानी पर्ने चेतावनी यसअघि नै दिएका छन् । पश्चिमी वायु, पूर्वी वायु र स्थानीय वायुको समेत प्रभावका कारण बिहीबारबाटै वर्षा भने हुने छ । मौसम पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार शुक्रबार दिउँसोपख धेरै ठाउँमा पानी पर्ने सम्भावना छ ।

मनसुनी प्रणाली नेपाल नजिकै आइसकेको छ । यसले भोलि बेलुकीपख वा पर्सिसम्म मनसुन भित्रने छ । यो वर्ष बाढी, पहिरोलगायत मनसुनजन्य विपदबाट मात्र १८ लाखभन्दा धेरै मानिस प्रभावित हुने अनुमान सरकारी निकायको छ । गएको वर्ष औसत बराबर पानी पर्दा समेत ठूलो मानवीय क्षति भएको थियो । त्यसको तुलनामा यो वर्ष अझै ठूलो पानी पर्दैछ । बाढीबाट १७ लाख र पहिरोबाट एक लाख २० हजार प्रभावित हुने अनुमान छ ।

काठमाडौं । सर्वोच्च अदालतले अनलाइन माध्यमबाट हुने सामान खरिदबिक्री र होम डेलिभरी सेवा नरोक्न सरकारका नाममा अन्तरिम आदेश दिएको छ। निषेधाज्ञाको समयमा अनलाइन खरीद बिक्रि र डेलिभरी हुने काममा प्रहरीले अवरोध गरिरहेको छ । काठमाडौं उपत्यकामा अत्यावश्यक वस्तुको खरीद बिक्रि अनलाइनमाध्यमबाट गर्न निकै सहज भइरहको समयमा यस्तो अवरोध भएपछि सर्वोच्चले नरोक्न आदेश गरेको हो ।

सोमबार न्यायाधीश सपना प्रधान मल्ल र कुमार चुडालको इजलासले स्वास्थ्य सुरक्षाको मापदण्ड अपनाएर अनलाइन माध्यमबाट खरिद बिक्री भएको सामानको होम डेलिभरी गर्न दिन र ई कमर्स सेवा प्रदान गर्ने काम नरोक्न अन्तरिम आदेश दिएको हो ।

गत वर्ष काठमाडौं जिल्ला प्रशासन कार्यालयले निषेध आदेशको समयमा अत्यावश्यक वस्तु तथा सेवाको होम डेलिभरी गर्नेसम्बन्धी मापदण्ड २०७७ जारी गरेको थियो ।

तर उक्त मापदण्ड बमोजिम पनि सामान होम डेलिभरी गर्न दिएको थियो । तर यस वर्ष भने रोक लगाइएको थियो । निकेत अग्रवालसहितले प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद कार्यालयलाई विपक्षी बनाएर रिट दायर गरेका थिए ।

काठमाडौं । ब्ल्याक फङ्गसको उपचारमा प्रयोग हुने औषधि एम्फोटेरिसिन नेपाल आएको छ । यसअघि यो औषधी नेपालमा थिएन । विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (डब्ल्यूएचओ)ले कालो ढुसीका नामबाट चिनिने ब्ल्याक फङ्गसको उपचारमा प्रयोग हुने औषधि एम्फोटेरिसिन बी नेपाललाई पठाएको हो ।

नेपालको आग्रहमा डब्ल्यूएचओले एक हजार भाइल एम्फोटेरिसिन बी नेपाल आएको बताइएको छ । नेपालमा कालो ढुसीको बिरामी देखिन थालेपछि सरकारले विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनसँग जति सक्दो छिटो औषधिको सहयोग पठाउन आग्रह गरेको नेपाली संचारमाध्यमले जनाएका छन् ।

डब्ल्यूएचओले पठाएको यो औषधि भुसुनाको टोकाइका कारण लाग्ने कालाजार रोग विरुद्ध समेत प्रयोग हुन्छ । स्वास्थ्य सेवा विभागबाट थप १० हजार भाइल यो औषधिको खरिदको तयारी समेत भएको छ ।

भारतले कालो फङ्गसका कारण यसको निर्यातमा प्रतिबन्ध लगाएपछि नेपालमा औषधि अभाव भएको हो । नेपालमा अहिलेसम्म १० जनामा कालो ढुसी पुष्टि भइसकेको छ । कालो ढुसीका बिरामी नेपालगञ्ज, वीरगञ्ज र काठमाडौंमा पुष्टी भएको छ ।

काठमाडौं । चीनले नेपाललाई अनुदानस्वरुप दिएको १० लाख डोज खोप ५५ देखि ६५ वर्ष उमेर समूहका व्यक्तिले पाउने भएका छन् । यो खोप मंगलबार काठमाडौं आउँदैछ । सो प्रयोजनका लागि सोमबार राती जहाज चीन जाँदैछ । स्वास्थ्य सेवा विभागले ५५ वर्षभन्दा माथि ६५ वर्षको बीचको उमेर समुहमा यो खोप वितरण गर्ने निर्णय गरेको हो ।

यो उमेर समूहमा पनि मृत्युदरको विश्लेषण र खोपको उपलब्धतालाई आधार मानेर ५५ देखि ५९ र ६० देखि ६४ वर्षमध्ये कसलाई पहिले दिने भन्ने तय गर्ने तयारी सरकारको छ । यो खोप शिक्षक र सवारी चालकले समेत पाउने छन् । यसअघि सरकारले भारतीय कम्पनी सेरम इन्ष्टिच्युटले उत्पादन गरेको कोभिशिल्ड खोप १४ जिल्लामा ५५ वर्षभन्दा माथिकालाई र बाँकी जिल्लामा ६५ वर्षमाथिका जेष्ठ नागरिकलाई दिएको छ । उनीहरुले दोस्रो डोज खोप भने पाएका छैनन् ।

पहिलो डोज भारतीय लगाएका जेष्ठ नागरिकले चिनियाँ खोप भने लगाउन मिल्दैन । अहिले ६५ वर्षका माथि ९ लाख भन्दा बढी र कुल साढे १४ लाख ज्येष्ठ नागरिकसहित दोस्रो डोज खोप लगाउनु पर्ने अवस्थामा छन् ।