Author: Vishwanews.com

काठमाडौं । अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले दुईदिने भारत भ्रमणले विश्वभर नै चर्चा पायो । वाशिङटन र नयाँ दिल्लीबीच अनेकौं मतभेद रहे पनि भ्रमणमा भने तामझामले झपक्कै छोपेको थियो ।

सोमवार भारतीय भूमिमा टेकेदेखि बेलुका राजधानी दिल्लीमा होटेलको प्रेसिडेन्सियल सुइटसम्म ट्रम्पले आफ्नो वरिपरि स्वागतका लागि पंक्तिबद्ध मानिस मात्र देखे ।

अहमदाबादमा भारतका प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले ट्रम्प र उनकी पत्नी मेलानियालाई एयर फोर्स वान विमानको भर्‍याङमै पुगेर स्वागत गरे । त्यसपछि ट्रम्पको प्रतिनिधिमण्डललाई महात्मा गान्धीको साबरमती आश्रम लगियो अनि उनले आफ्नो राजनीतिक करीयरको सबभन्दा ठूलो सम्बोधन गरे ।

मोदीले ११ मिनेटको संक्षिप्त स्वागत भाषण गरेका थिए भने ट्रम्पले करिब २४ मिनेट भाषण गरेका थिए । आफ्नो भाषणमा ट्रम्पले मोदीलाई असल मित्र तथा दरो वार्ताकारको रुपमा चित्रण गरे ।

साथै, भारतीय लोकतन्त्र र विविधतापूर्ण समाजको प्रशंसा गरे । ट्रम्पले स्वामी विवेकानन्ददेखि क्रिकेटर सचिन तेन्दुलकर, विराट कोहली र भारतीय सिनेमा ‘दिलवाले दुल्हनियाँ ले जाए’सम्मको नाम लिन भ्याए । ट्रम्प साबरमती आश्रम पुगेर स्टेडियम आएका थिए । नमस्ते ट्रम्प कार्यक्रमपछि ताज महल घुम्न आग्रा गए ।

त्यसपछि ट्रम्प परिवार दिल्ली पुगेको थियो । तर ट्रम्प दिल्ली जाँदै गर्दा दिल्लीका मुस्लिम बहुल उत्तरी इलाकामा नागरिकता कानूनको विरुद्धमा प्रदर्शन भइरहेको थियो । दुई समूह र प्रहरीबीचको झडपमा १० जनाको मृत्यु भइसकेको थियो । पछिल्लो विवरण अनुसार झडपमा परी १७ जनाको ज्यान गइसकेको छ ।

ट्रम्प भारत भ्रमण गर्ने ७ औं राष्ट्रपति हुन् । ट्रम्पभन्दा अघि आइजनआवर, रिचार्ड निक्सन, जिमी कार्टर, बिल क्लिन्टन, बुस जुनियर र बाराक ओबामाले भारत भ्रमण गरेका थिए । ओबामाले आफ्नो राष्ट्रपतीय कार्यकालमै दुईपटक भारत भ्रमण गरेका थिए ।

सन् १९९० अघि भारतका लागि अमेरिकाको महत्व कम थियो । शीतयुद्ध कालमा भारत सोभियत धुरीको राज्य थियो । सोभियत संघको पतनपछि भारतले अमेरिकासँगको सम्बन्धमा विशेष जोड दिन थालेको हो । शीतयुद्धकालमा पाकिस्तान अमेरिकाको नजिक थियो । ट्रम्पको मटेरा सम्बोधनमा यो यथार्थको छाप लेखिन्थ्यो ।

ट्रम्पले पाकिस्तानलाई पनि सँगसँगै लिएर हिंड्ने बताएका थिए । उनले इस्लामिक अतिवादी आतंकवाद र आईएसको विरोध गरे तर कश्मिर मामिला र पाकिस्तानको बारेमा कुनै नकारात्मक अभिव्यक्ति दिएनन् । बरु भारत यो क्षेत्रमा अमेरिकाको सबैभन्दा ठूलो सुरक्षा साझेदार हुने धारणा राखे । भ्रमणको दोस्रो दिन अमेरिका र भारतबीच २.६ बिलियन डलर बराबरको हेलिकप्टर खरिदको सम्झौता भएको छ । यी हेलिकप्टर भारतले अमेरिकासँग किन्नेछ ।

काठमाडौं । विश्वका ८० प्रतिशतभन्दा पनि बढी नागरिक प्रदूषित हावामा सास फेर्न बाध्य छन् । यसका कारणले जनस्वास्थ्यमा जटिलताहरू थपिँदै गएको पाइएको छ ।

विश्व स्वास्थ्य संगठनको अनुसन्धानमा संसारका कम्तीमा पनि ८० प्रतिशत नागरिकले फेर्ने सासको हावाको गुणस्तर अत्यन्तै कमसल तथा प्रदूषित रहेको पाइएको हो ।

यस्ता सहरमा यात्रा गर्ने वा स्थायी बसोबास गर्ने गरको व्यक्तिमा फोक्सोको क्यान्सको खतरा रहेको अनुमान गरिएको पनि देखाइएको छ ।

विश्वका गरिब देशका सहरहरूमा हिँड्ने बटुवा यस्तो समस्याबाट बढी ग्रस्त हुने देखाईएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनका अनुसार विश्वव्यापी रुपमा वायु प्रदुषणका कारण वार्षिक ७० लाख मानिसको समय अगावै मृत्यु हुने गरेको छ ।

जसमा दूषित हावा हुने सहरहरुको सूचीमा भारत नै शिर्ष स्थानमा परेको छ । नयाँ रिपोर्ट अनुसार सबैभन्दा कम गुणस्तरको हावा भएका शिर्ष तीस शहरमध्ये २१ वटा भारतका छन् ।

एयर भिजुअलको विश्व हावा गुणस्तर रिपोर्टमा भारतको उत्तर प्रदेशस्थित राजधानी नयाँ दिल्लीको गजियाबाद सहर सबैभन्दा प्रदुषित रहेको उल्लेख छ ।

गत नोभेम्बरमा मात्र नयाँ दिल्लीले एक्युआइ स्तर ८०० नागेपछि स्वास्थ्य आपत्काल घोषणा गरेको थियो । यो भनेको खतरनाक स्तरको पनि तीन गुणा बढी हो ।

अर्कोतर्फ चिनियाँ सहरहरुले भने हरेक वर्ष सुधार ल्याइरहेका छन् । देशव्यापी रिपोर्टमा भने बांग्लादेश विश्वको सबैभन्दा प्रदुषित मुलुक रहेको पाइएको छ । त्यसपछि पाकिस्तान, मंगोलिया, अफगानिस्तान, भारत क्रमशः पाचौँ स्थानसम्म रहेका छन् ।

नेपाल पनि यसमा आठौँ नम्बरमा आएको छ । नेपालको हावा विशेषगरी संवेदनशील समूहका लागि धेरै अस्वस्थकर मानिएको छ । नेपालको हावाको गुणस्तर पीएम ४४.५ रहेको छ ।

विश्व स्वास्थ्य संगठनले वायु प्रदूषणको अवस्था धनी देशमाभन्दा बढी गरिब देशमा खतरनाक हुन पुगेको देखिएको पाइएको बताएको छ ।

सो प्रतिवेदनअनुसार विश्वका धनी देशहरूको क्षेत्र जस्तो कि युरोप र उत्तर अमेरिकामा हावामा पाइने गुणस्तरको मात्रा केही सुधारोन्मुख छ । तर पनि गरिब देशमा भने स्थिति झन्भन्दा झन् ह्रासोन्मुख हुँदै गएको छ । यस्तो क्षेत्रमा विकासशील देशहरू मध्यपूर्वी क्षेत्र र दक्षिणपूर्वी एसियाली देशहरू पर्दछन् ।

बढी मात्रामा सवारी साधनको प्रयोगलाई घटाएर ट्राफिक भार कमगर्ने, बटुवाको लागि सडक पेटी राखी विरुवा रोप्ने र साइकलको प्रयोगगरी सवारीको चाप घटाउने गर्नाले यो समस्याको समाधान निस्किने पनि सो अनुसन्धान प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ । त्यसैगरी तेस्रो विश्वका कतिपय देशहरूमा भने फोहोर व्यवस्थापनको अवस्था कमजोर भएको, फोहोरलाई डढाएर व्यवस्थापन गर्ने तरिका अपनाउँदा त्यसले झनठूलो मात्रामा प्रदूषण बढाएको पाइएको पनि उल्लेख छ ।

नयाँदिल्ली । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिका र भारतबीच तीन अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको रक्षा सम्झौता भएको बताएका छन् । दुई देशका प्रतिनिधिबीच भएको वार्तापछि भएको संयुक्त प्रेस कन्फरेन्समा राष्ट्रपति ट्रम्पले यसको जानकारी दिएका हुन् ।

ट्रम्पले दुवै देशका नेताबीच आफ्नो नागरिकलाई कट्टर इस्लामी आतंकवादु बाट बचाउन प्रतिबद्ध भएको र अमेरिकाले यसका लागि थप काम गरिरहेको बताए । उनले यस विषयमा पाकिस्तानसँग पनि कुरा भइरहेको बताए । उनले भने, “पाकिस्तानमा रहेको आतंकवादु लाई अन्त्य गर्न विषयमा पाकिस्तानसँग कुरा भइरहेको छ ।”

ट्रम्प र मोदी दुबै नेताले द्विपक्षी व्यापारले दुई अंकको आर्थिक वृद्धि भएकोमा खुसी व्यक्त गरे । यसअघि प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले दुबै देशबीच अन्य कयौं सम्झौता हुने जानकारी दिएका थिए । उनले भने, “दुबै नेताबीच भएको यो पाँचौं भेटघाट हो । जुन निकै सार्थक र सकारात्मक भएको छ ।”

प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले भारत(अमेरिकाबीच २१औं शताब्दिकै महत्त्वपूर्ण साझेदारी भएको बताए । उनले भने, “रक्षा, उर्जा, प्रविधि र व्यापारका क्षेत्रमा महत्वपूर्ण प्रगति भएको छ ।”

अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले पत्रकार सम्मेलनमा भने, “मैले कार्यभार सम्हालेपछि अमेरिकी निर्यात ६० प्रतिशत बढेको छ ।” उनले भारतको उर्जा आवश्यकतालाई पूरा गर्ने सम्झौता भएको जानकारी दिए । जसअन्तर्गत एक्सन मोबिलले भारतसँग मिलेर प्राकृतिक ग्यास वितरण सुधार्ने सम्झौता भएको छ ।

प्रधानमन्त्री मोदीले अमेरिका भारतका लागि तेल र ग्यासको स्रोत भएको स्वीकार गरे ।

दुई दिने भ्रमणका लागि भारत पुगेका अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले सोमबार भारत यात्राको अनुभव शानदार भएको बताएका थिए । हैदरावाद हाउसमा आयोजित संयुक्त पत्रकार सम्मेलनमा उनले भने, “भारत यात्रा मेरा लागि सम्मानीय रह्यो । नरेन्द्र मोदीलाई भारतीयहरु निकै माया गर्छन् ।”

प्रधानमन्त्री मोदीले पनि राष्ट्रपति ट्रम्पको भारत यात्रा आफ्नालागि सम्झनायोग्य भएको बताए । – बीबीसी